Học sinh Trung Quốc du học hè ở Mỹ

  • UEE|
  • ASP|
  • JMS|
01 Sep 2013

Mùa hè này tại đại học Chicago, Yan Jielin, nữ sinh 17 tuổi người Trung Quốc, đã phải nghiền tài liệu về cách mạng Mỹ, nắm vững các chủ đề về phong cách thơ Emily Dickinson, Bài khoá luận của kỳ học hè của Yan thảo luận về thư thỉnh nguyện bí mật của Viện Quý tộc gửi tới Vua nước Anh vào tháng 6 năm 1776.

Chuẩn bị tốt nghiệp trường trung học phổ thông Bắc Kinh, Yan đã rất tin tưởng rằng trải nghiệm học tập kỳ hè tại nước Mỹ sẽ mang lại cho cô những lợi thế cạnh tranh rất lớn trong cuộc đua khốc liệt vào các trường đại học hàng đầu Mỹ với các học sinh khác cùng đến từ nước này.

Theo ước tính, có chừng 100 ngàn học sinh Trung Quốc ở độ tuổi chừng 10 tràn sang Mỹ để du học ngắn hạn, du học hè, nhằm tìm kiếm những trải nghiệm về đời sống và văn hoá Mỹ. Trong số này, nhóm thì sẽ tham gia các khoá học luyện thi để cải thiện điểm SAT, nhóm thì tham gia nhóm đi du lịch, nhóm khác lại đi cắm trại.

Số lượng học sinh Trung Quốc du học hè vào Mỹ gia tăng một lần nữa khẳng định sự bùng nổ của ngành dịch vụ kinh doanh du học doanh thu hàng tỉ đô la của Trung Quốc. Mãi đến gần đây, số lượng lớn các đơn vị dịch vụ giáo dục của Trung Quốc, chuyên chuẩn bị đầu vào cho thí sinh dự xét tuyển vào các trường đại học Mỹ, mới tập trung vào việc chuẩn bị cho các ứng viên ngay từ trong nước, luyện thi những thí sinh xuất phát từ gia đình giàu có, những thí sinh xuất sắc, để đáp ứng quá trình tuyển lựa của các trường đại học Mỹ.

Hiện nay, các công ty kiểu này đang phục vụ các bậc phụ huynh giàu có của Trung Quốc, có nhu cầu gửi con em theo học tại các trường đại học Mỹ, những người sẵn sàng chi trả từ 5000 đến 15000 đô la Mỹ cho khoá học hè kéo dài vài tuần tại Mỹ, coi như bước chuẩn bị đầu tiên để vào các trường đại học Mỹ.

Thế nhưng, gần đây chính mức chi phí du học hè như vậy vượt qua trung bình thu nhập của dân Trung Quốc, tính hiệu quả của chương trình đã trở thành tâm điểm cho dư luận Trung Quốc xuất hiện sau vụ rơi máy bay của hãng Asiana Flight 214 hồi tháng trước. Trên chuyến bay này, có 70 học sinh Trung Quốc sang Mỹ để học hè, ba trong số đó đã thiệt mạng. Tin này đã khiến dư luận cảm thông, và cả ngưỡng mộ đối với các gia đình đã tiết kiệm đủ tiền để gửi con đi học nước ngoài.

Từ đó nảy sinh câu hỏi về việc tại sao người trẻ Trung Quốc phải đi nước ngoài để học, trong dư luận một nước mà dân chúng vốn tức giận vì tham nhũng và khoảng cách giàu nghèo gia tăng, và răng con cái của những vị nào mới đủ tiền cho những chuyến đi đắt đỏ như vậy. "Đó là đặc quyền của những người giàu, hay ít nhất thuộc về những gia đình có thu nhập trên mức trung lưu." Zhang Yang, một vị giám đốc trung tâm du học tại Bắc Kinh, người đã tốt nghiệp thạc sỹ ở Harvard nói như vậy.  Ông Zhang bổ sung "Tôi không nghĩ gia đình bình thường lại có thể có tiền chi phí cho những chuyến đi như thế".

Một gia đình trung lưu điển hình ở Trung Quốc có thể chi cho những chương trình khoảng 2500 đô la, chỉ bằng nửa mức chi phí cho mỗi đợt học hè rẻ nhất ở nước Mỹ.

Các gia đình gửi con đi học hè ở Mỹ muốn đảm bảo cho các cháu được trúng tuyển vào các trường đại học top 50 của Mỹ, và cuộc cạnh tranh để có một chỗ ngồi như thế rất cao, một nhà giáo ở Trung Quốc cho biết.

Tổ chức Elite Scholars of China (tư nhân) chuyên việc tuyển lựa và đào tạo học sinh Trung Quốc có nhu cầu nhập học các trường đại học Mỹ. Chương trình này của ESC thu phí 14 ngàn đô la cho ba tuần học hè tại Mỹ, lựa chọn được 26 trên tổng số 100 ứng viên. Hai tuần đầu học tại trường Wellesley College tại bang Massachusetts và một tuần cuối dành để thăm các trường đại học hàng đầu, nói chuyện với thành viên ban tuyển sinh mỗi trường. Ứng viên tham gia được lựa chọn qua hình thức phỏng vấn, ông Tomer Rothschild, người đồng sáng lập của ESC cho biết. Khi tham gia chương trình này, học sinh phải quản lý và sử dụng hiệu quả thời gian đến từng phút. Mỗi ngày học tập đều bắt đầu học SAT từ 8 giờ sáng, buổi chiều học viết luận, và buổi tối lại học SAT. Trong giờ học viết, chúng tôi (ESC) khuyến khích học sinh viết về những trải nghiệm, chiêm nghiệm về chính mình. Người Trung Quốc thường hay nói về việc họ thất bại ra sau, sau đó là làm việc chăm chỉ, vững ý chí và thành công. Chúng tôi muốn kéo họ khỏi lối mòn đó.

Một học sinh tham gia lớp viết tại ESC, Song Kexin, 17 tuổi, cho biết các thầy cô giáo dạy cách tạo ấn tượng tốt với phòng tuyển sinh. Ở Trung Quốc, chúng tôi thường viết về những thứ xảy ra với người khác. Chúng tôi thường ngại ngần khi nói về bản thân.

Không phải tất cả các kỳ du học hè đều mang tính học thuật, lớp học chính tắc. Không hài lòng với lối học cũng như kỷ luật hà khắc của hệ thống trường ở Trung Quốc, một doanh nhân ở Bắc Kinh, ông David Cao, đã gửi cậu con trai 10 tuổi, Yuxuan, tham gia trại hè do tổ chức YMCA ở Whittier, Calif tổ chức, trị giá 6000 đô la. Ông Cao cho biết, "con trai tôi không thích bản chất sư phạm của nền giáo dục Trung Quốc." Theo tôi hiểu, ở Mỹ họ tôn trọng tính cách cá nhân của từng em. Yuxuan chơi thể thao, học tiếng Anh, hoà nhập với sinh viên Mỹ, thăm công viên Studios Hollywood.

Bà Shi Guopeng, hiệu phó một trường trung học ở Bắc Kinh cho rằng, sang Mỹ du học hè là nhu cầu chính đáng của những em có nhu cầu theo học đại học ở Mỹ. Những gia đình có thể lựa chọn chương trình tốt, miễn là họ có thể đủ khả năng chi trả. Không tham gia các chương trình vì lý do tài chính cũng không khác việc từ bỏ ăn uống một số món vì sợ bị đột quỵ, bà Shi cho biết thêm.



Bài do tác giả Phạm Văn Thuận, dịch từ bài trên Newyork Times, đăng vào tháng 9/2013.

http://www.nytimes.com/2013/08/30/world/asia/well-off-chinese-students-summer-in-us-seeking-an-edge.html?hpw&_r=0